Đức bác đề xuất để NATO can dự an ninh eo biển Hormuz.​

CHLB Đức – Đức ngày 16/3 tuyên bố không ủng hộ việc Tổ chức Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương (NATO) tham gia bảo đảm an ninh tại eo biển Hormuz, trong bối cảnh căng thẳng leo thang quanh tuyến hàng hải chiến lược này và những lời cảnh báo gay gắt từ Tổng thống Mỹ Donald Trump. Phát biểu trước thềm cuộc họp các Ngoại trưởng Liên minh châu Âu (EU) tại Brussels, Ngoại trưởng Đức Johann Wadephul nhấn mạnh Berlin không cho rằng NATO nên “đảm nhận trách nhiệm” đối với việc bảo vệ tuyến vận tải then chốt nối Trung Đông với thị trường năng lượng toàn cầu.​

Quan điểm này phản ánh sự thận trọng lâu nay của Đức đối với việc mở rộng phạm vi hoạt động của NATO ra ngoài các nhiệm vụ phòng thủ tập thể truyền thống, đặc biệt trong bối cảnh bất kỳ động thái quân sự nào tại eo biển Hormuz đều có nguy cơ kéo theo đối đầu trực diện với Iran và làm trầm trọng thêm khủng hoảng an ninh khu vực. Berlin cho rằng, nếu để NATO đứng mũi chịu sào ở một điểm nóng mang tính đối đầu cao, liên minh này có thể bị đẩy sâu vào những cuộc xung đột vượt ngoài khuôn khổ cam kết hiện tại, gây chia rẽ nội bộ và làm suy yếu sự ủng hộ chính trị trong lòng châu Âu.​

Tuyên bố của Đức được đưa ra sau khi Tổng thống Mỹ Donald Trump cảnh báo NATO có thể phải đối mặt với “một tương lai rất tồi tệ” nếu các đồng minh không tham gia hỗ trợ Mỹ bảo đảm an ninh tại eo biển Hormuz. Trước đó, ông Trump nhiều lần thúc giục các nước châu Âu chia sẻ gánh nặng an ninh, cho rằng những tuyến hàng hải như Hormuz không chỉ mang ý nghĩa sống còn với Mỹ mà còn là huyết mạch kinh tế của toàn bộ phương Tây, vì vậy Washington không thể “một mình gánh vác mãi”.​

Dù bác bỏ vai trò của NATO, Đức không đứng ngoài các nỗ lực gây sức ép chính trị và kinh tế nhằm giải tỏa căng thẳng tại khu vực. Ngoại trưởng Wadephul khẳng định Berlin ủng hộ việc áp đặt các biện pháp trừng phạt nhằm vào “những bên chịu trách nhiệm” cho việc phong tỏa tuyến hàng hải then chốt này, hàm ý hướng tới cả các lực lượng vũ trang lẫn những chủ thể chính trị bị cho là đã góp phần làm gián đoạn tự do hàng hải. Trong cách tiếp cận của Đức, trừng phạt kinh tế, nỗ lực ngoại giao đa phương và các sáng kiến khu vực được coi là công cụ phù hợp hơn so với việc triển khai một liên minh quân sự do NATO dẫn dắt.​

Eo biển Hormuz từ lâu được xem là một trong những điểm nghẽn chiến lược của hệ thống năng lượng toàn cầu, nơi phần lớn lượng dầu mỏ xuất khẩu từ Trung Đông được vận chuyển ra thị trường quốc tế. Bất kỳ sự gián đoạn nào tại đây đều có thể khiến giá dầu tăng vọt, kéo theo rủi ro lan sang thị trường tài chính, vận tải biển và chuỗi cung ứng toàn cầu. Chính vì vậy, những tranh cãi quanh việc ai sẽ đảm nhận trách nhiệm bảo vệ an ninh tại eo biển này – NATO, một liên minh quốc tế ad hoc, hay một cơ chế khu vực – đang trở thành phép thử quan trọng cho khả năng phối hợp của các cường quốc và các đối tác châu Âu trong kỷ nguyên cạnh tranh chiến lược mới.​