Phụ nữ trong Bundeswehr: Quyết tâm giữa những thách thức

CHLB Đức – Trong bối cảnh an ninh châu Âu thay đổi nhanh chóng sau xung đột Nga – Ukraine, Quân đội Đức (Bundeswehr) đang đối mặt với thách thức to lớn về nhân lực. Một trong những nhóm nhận được sự chú ý là phụ nữ – những người đã và đang góp phần gia tăng sự đa dạng và sức mạnh cho lực lượng vũ trang nước này.

Tính đến năm 2025, Bundeswehr có hơn 24.000 nữ binh nhân, chiếm khoảng 13% tổng lực lượng – một con số tăng đáng kể so với trước đây nhưng vẫn chưa đạt mục tiêu đề ra. Phần lớn nữ binh nhân phục vụ theo hợp đồng tình nguyện và tham gia đầy đủ vào các nhiệm vụ từ hậu cần, y tế đến tác chiến, ngoại trừ nghĩa vụ quân sự bắt buộc mà chỉ dành cho nam giới theo hiến pháp Đức hiện hành.

Quá trình hội nhập phụ nữ vào Bundeswehr không phải diễn ra trong một sớm một chiều. Cho đến đầu thế kỷ 21, phụ nữ chỉ bị giới hạn trong các vai trò hỗ trợ như chăm sóc y tế hoặc hậu cần. Một phán quyết của Tòa án Tư pháp Liên minh châu Âu năm 2000 đã mở đường cho phụ nữ phục vụ ở mọi vị trí nếu đáp ứng đủ yêu cầu, và kể từ năm 2001, mọi hạn chế về chức danh chiến đấu đều được dỡ bỏ.

Dù vậy, thách thức vẫn còn hiện hữu. Tỷ lệ nữ binh nhân ở cấp lãnh đạo cao trong Bundeswehr vẫn rất thấp, và nhiều phụ nữ báo cáo rằng họ gặp phải những rào cản văn hoá và tổ chức như phân biệt đối xử, thiếu hình mẫu vai trò, hay điều kiện cơ sở vật chất chưa hoàn thiện cho nữ giới. Chỉ một tỷ lệ rất nhỏ phụ nữ giữ chức vụ cấp cao trong lực lượng.

Quân đội Đức gần đây cũng đang cân nhắc các biện pháp nhằm thu hút thêm binh sĩ tình nguyện, trong đó có cả phụ nữ, để giải quyết tình trạng thiếu hụt nhân lực và quá trình tái cấu trúc nhằm đáp ứng yêu cầu an ninh mới. Một số đề xuất tranh luận về việc mở rộng nghĩa vụ quân sự bắt buộc theo hướng bình đẳng giới, tuy nhiên điều này sẽ đòi hỏi sửa đổi hiến pháp và sự chấp thuận rộng rãi từ xã hội.

Trong bối cảnh Đức tăng cường vai trò trong NATO và an ninh khu vực, vai trò của phụ nữ trong Bundeswehr đang được nhìn nhận không chỉ như một yếu tố về nhân lực, mà còn là biểu tượng của sự phát triển xã hội và bình đẳng giới. Việc tăng cường sự hiện diện của nữ binh nhân có thể được xem là một phần trong chiến lược dài hạn để xây dựng một lực lượng quân đội đa dạng, linh hoạt và thích ứng với các thách thức an ninh mới.

Với cộng đồng người Việt tại Đức và người Đức gốc Việt, câu chuyện này không chỉ phản ánh thay đổi trong quân đội một quốc gia châu Âu lớn, mà còn mở ra những góc nhìn về cơ hội nghề nghiệp, bình đẳng giới và sự hội nhập xã hội. Việc theo dõi và chia sẻ những kinh nghiệm này có thể giúp các gia đình và thế hệ trẻ Việt Nam hiểu hơn về một trong những hệ thống quân sự hiện đại nhất châu Âu và những giá trị xã hội gắn liền với nó.