Những thay đổi quan trọng từ tháng 1/2026 tại Rhineland-Palatinate và Baden-Württemberg

Baden-Württemberg – Bước sang tháng 1/2026, cư dân hai bang Rhineland-Palatinate và Baden-Württemberg sẽ đối mặt với loạt thay đổi đáng chú ý, từ bầu cử cấp bang, chính sách xã hội đến quy định thuế và giao thông. Nhiều điều chỉnh chỉ áp dụng trong khu vực, song cũng có những quyết sách mang tính toàn quốc, ảnh hưởng trực tiếp đến chi phí sinh hoạt và thu nhập của người dân.​

Tại cấp bang, cuộc bầu cử nghị viện bang sẽ diễn ra ngày 8/3 ở Baden-Württemberg và ngày 22/3 tại Rhineland-Palatinate, trong đó lần đầu tiên cử tri 16 tuổi được quyền bỏ phiếu ở Baden-Württemberg. Bên cạnh đó, truyền thống hát mừng Lễ Hiển Linh (Sternsinger) vào ngày 6/1 tiếp tục được duy trì, với các em nhỏ đi hát từ nhà này sang nhà khác để quyên góp cho chiến dịch “Trường học thay vì nhà máy – chấm dứt lao động trẻ em”.​

Về chính sách xã hội và nhập cư, quận Südliche Weinstraße bắt đầu triển khai thẻ thanh toán dành cho người tị nạn từ ngày 1/1, thí điểm tại Annweiler am Trifels trước khi mở rộng sang các địa phương khác trong quý II/2026. Người nhận trợ cấp có thể rút 130 euro tiền mặt từ thẻ, và hạn mức tăng thêm 50 euro cho mỗi thành viên bổ sung trong hộ gia đình.​

Trong lĩnh vực văn hóa, ngày 15/1, Mainz khai mạc triển lãm lớn “Shalom am Rhein – 1.000 năm Do Thái giáo ở Rhineland-Palatinate”, tái hiện lịch sử cộng đồng Do Thái từ các thành phố SchUM (Speyer, Worms, Mainz) được UNESCO công nhận đến hiện tại. Triển lãm trưng bày nhiều hiện vật, tiểu sử và dấu tích hủy diệt – tái thiết, mở ra góc nhìn mới về mối quan hệ giữa cộng đồng Do Thái và không Do Thái trong khu vực.​

Về giao thông, sân bay Friedrichshafen sẽ khôi phục các đường bay nội địa thường lệ từ tháng 1, với bốn chuyến mỗi tuần đến Düsseldorf và Berlin, cùng ba chuyến mỗi tuần đến Hamburg. Động thái này xuất phát từ nhu cầu của giới doanh nghiệp địa phương, trong bối cảnh từ sau đại dịch không còn đường bay trực tiếp từ Stuttgart tới bang Nordrhein-Westfalen.​

Ở Freiburg, thuế bao bì đối với các sản phẩm mang đi (như cốc dùng một lần, hộp pizza) sẽ được áp dụng từ tháng 1, với mức phụ thu 50 cent cho mỗi món. Thành phố đồng thời xây dựng liên minh sử dụng bao bì tái sử dụng, tổ chức thu gom và vệ sinh cốc dùng nhiều lần, trong khi các giải pháp thay thế cho hộp đựng pizza và khay giấy vẫn do doanh nghiệp tự chủ.​

Heidelberg từ tháng 1 cũng sẽ áp dụng mức thuế mới đối với chó thuộc diện “nguy hiểm”, ở mức 600 euro mỗi năm, đồng thời bãi bỏ loại thuế chuồng nuôi trước đây. Các giống như American Staffordshire Terrier, Bullterrier hay Pit Bull Terrier tiếp tục bị xếp vào nhóm chó nguy hiểm, gây tranh luận về cách phân loại dựa trên hình ảnh và giống loài.​

Đáng chú ý trong chính sách nhà ở, cơ chế “kiểm soát giá thuê nhà” (Mietpreisbremse) sẽ không còn được áp dụng tại một số thành phố như Konstanz và Mannheim, dù toàn bang vẫn gia hạn quy định này đến cuối năm 2026 và mở rộng danh sách địa phương áp dụng từ 89 lên 130. Tuy nhiên, tỷ lệ dân số được hưởng lợi từ biện pháp kìm hãm giá thuê lại giảm từ 36% xuống còn 33%, do một số đô thị lớn bị loại khỏi danh sách.​

Trên phạm vi toàn quốc, giá vé “Deutschlandticket” sử dụng cho giao thông công cộng nội địa sẽ tăng từ 59 lên 63 euro mỗi tháng từ ngày 1/1/2026, tương đương tăng thêm 48 euro mỗi năm. Vé này vẫn cho phép sử dụng trên mọi phương tiện giao thông công cộng nội vùng và địa phương hạng hai trên toàn nước Đức, ngoại trừ các tuyến đường dài như ICE, EC, IC.​

Người lao động đi làm xa được hưởng ưu đãi thuế lớn hơn khi mức khấu trừ chi phí đi lại (Pendlerpauschale) tăng lên 38 cent/km ngay từ km đầu tiên, thay vì chỉ từ km thứ 21 như trước. Trong khi đó, lương tối thiểu toàn liên bang sẽ tăng từ 12,82 euro lên 13,90 euro/giờ, kéo theo ngưỡng thu nhập tối đa của việc làm mini-job tăng lên khoảng 603 euro/tháng.​

Các gia đình cũng sẽ nhận thêm hỗ trợ tài chính khi tiền trợ cấp trẻ em tăng thêm 4 euro, lên 259 euro/tháng cho mỗi trẻ, đồng thời mức khấu trừ thuế đối với trẻ em (Kinderfreibetrag) cũng được nâng lên 6.828 euro/năm. Bên cạnh đó, mô hình “lương hưu chủ động” (Aktivrente) dự kiến cho phép người đã đến tuổi nghỉ hưu làm thêm tới 2.000 euro/tháng mà không chịu thuế, song vẫn chờ Thượng viện Liên bang thông qua sau khi đã được Bundestag thông qua.​

Từ ngày 1/1/2026, Luật Thiết bị điện và điện tử sửa đổi sẽ siết chặt nghĩa vụ thu hồi rác thải điện tử đối với các nhà bán lẻ, đặc biệt là thuốc lá điện tử dùng một lần có chứa pin lithium dễ cháy nhưng cũng có thể tái chế. Các cửa hàng có thời hạn đến ngày 30/6 để thiết lập điểm thu gom, kèm theo yêu cầu ghi nhãn rõ ràng hơn đối với nơi nhận và thu hồi thiết bị cũ.​

Trong lĩnh vực ẩm thực, thuế VAT đối với đồ ăn dùng tại nhà hàng sẽ được giảm vĩnh viễn từ 19% xuống 7% từ tháng 1, với mục tiêu hỗ trợ ngành nhà hàng – khách sạn sau giai đoạn khó khăn. Tuy nhiên, câu hỏi liệu việc giảm thuế có thực sự chuyển hóa thành giá món ăn rẻ hơn cho khách hay không vẫn là chủ đề tranh luận giữa giới chính trị, doanh nghiệp và người tiêu dùng