Nga đưa dữ liệu UAV cho Mỹ giữa cuộc chiến thông tin quanh dinh thự Tổng thống Putin​

World – Bộ Quốc phòng Nga ngày 2/1 cho biết lãnh đạo Tổng cục Tình báo Quân đội (GRU) Igor Kostyukov đã trực tiếp gặp tùy viên quân sự Mỹ tại Moskva và trao lại “thiết bị chứa dữ liệu dẫn đường đã giải mã cùng bộ điều khiển” của một UAV bị phòng không Nga bắn hạ ở tỉnh Novgorod cuối tháng 12/2025. Theo phía Nga, dữ liệu thu được cho thấy mục tiêu cuối cùng của đợt tập kích là khu phức hợp thuộc dinh thự Tổng thống Vladimir Putin tại Novgorod, qua đó nhằm “xóa bỏ mọi nghi vấn” về cáo buộc Ukraine tấn công biểu tượng quyền lực của Điện Kremlin.​

Thông tin được Moskva công bố trong bối cảnh chiến sự Nga – Ukraine đã bước sang năm thứ ba, còn mặt trận ngoại giao và dư luận không kém phần căng thẳng so với chiến trường. Việc Nga lựa chọn kênh tiếp cận là tùy viên quân sự Mỹ – đại diện quốc gia đang là nhà tài trợ quân sự quan trọng nhất của Kiev – cho thấy nỗ lực không chỉ nhắm vào việc chứng minh một vụ tập kích đơn lẻ, mà còn nhằm tác động trực tiếp tới cách Washington và phương Tây đánh giá vai trò, trách nhiệm của Ukraine trong những đòn tấn công sâu vào lãnh thổ Nga.​

Theo tường thuật từ phía Nga, vụ việc bắt đầu trong đêm 28 rạng sáng 29/12/2025 khi hệ thống phòng không nước này phát hiện và bắn hạ loạt UAV mà Moskva cáo buộc là của Ukraine tại khu vực Novgorod, nơi có dinh thự của Tổng thống Putin. Giới chức quân sự Nga nói tổng cộng có tới 91 UAV được phóng, mỗi chiếc mang khoảng 6 kg thuốc nổ kèm vật liệu tăng sát thương, cho thấy đây không phải một đòn “quấy nhiễu” đơn giản mà là một chiến dịch được chuẩn bị công phu nhằm tạo sức ép tâm lý và chính trị.​

Ngay sau đó, Bộ Quốc phòng Nga công bố hình ảnh xác UAV nằm trên nền tuyết trong khu rừng tại Novgorod, kèm bản đồ đường bay mà họ khẳng định là quỹ đạo xâm nhập của các thiết bị không người lái này trước khi bị bắn hạ. Trong bước đi mới, phần cốt lõi của bằng chứng được Moskva nói đã giải mã và chuyển cho phía Mỹ là dữ liệu dẫn đường lưu trong bộ nhớ của UAV cùng bộ điều khiển đi kèm, được mô tả là “của Ukraine”.​

Tuy nhiên, ở chiều ngược lại, các nguồn tin tình báo Mỹ lại đưa ra đánh giá khác, cho thấy bức tranh phức tạp của cuộc chiến thông tin song song với chiến sự. Wall Street Journal dẫn nguồn riêng cho rằng loạt UAV nhắm đến một mục tiêu khác trong cùng khu vực, chứ không trực tiếp vào dinh thự của Tổng thống Nga như cáo buộc của Moskva. Hãng NewsNation lại dẫn nguồn giấu tên cho biết Giám đốc CIA John Ratcliffe đã báo cáo với Tổng thống Mỹ Donald Trump rằng không có bằng chứng cho thấy Ukraine chủ đích tấn công dinh thự của ông Putin.​

Các phát biểu công khai từ Washington cũng phản ánh sự thận trọng. Tổng thống Mỹ Donald Trump ngày 29/12/2025 công khai bày tỏ “rất tức giận” trước thông tin về một vụ tập kích nhằm vào dinh thự lãnh đạo Nga, song sau đó thể hiện hoài nghi về những gì Moskva công bố và chờ thêm đánh giá từ giới chuyên gia tình báo. Cách ứng xử này cho thấy Mỹ vừa muốn giữ khoảng cách với một vụ việc nhạy cảm có thể đẩy leo thang xung đột, vừa không bỏ qua cơ hội kiểm tra độ tin cậy trong những tuyên bố của Nga và Ukraine.​

Về phía Kiev, phản ứng được đưa ra nhanh chóng và dứt khoát. Ukraine phủ nhận hoàn toàn việc tiến hành vụ tấn công, gọi đây là “thông tin sai lệch do Nga đưa ra” với mục tiêu chính trị là khoét sâu rạn nứt giữa Kiev và Washington ngay sau cuộc gặp giữa Tổng thống Trump với Tổng thống Volodymyr Zelensky. Theo lập luận này, việc Nga tổ chức công bố bằng chứng, đưa dữ liệu cho phía Mỹ không đơn thuần là động tác minh bạch hóa, mà còn là một “đòn tâm lý” nhằm đặt Ukraine vào thế bị nghi ngờ ngay trong mắt đồng minh quan trọng nhất.​

Trong bối cảnh đó, câu hỏi cốt lõi không chỉ là “đã có vụ tấn công nhằm vào dinh thự Tổng thống Nga hay chưa”, mà là cách hai bên sử dụng thông tin, bằng chứng kỹ thuật và kênh ngoại giao để định hình câu chuyện trong mắt cộng đồng quốc tế. Các dữ liệu dẫn đường, bản đồ đường bay, hình ảnh xác UAV – nếu được phân tích độc lập – có thể giúp làm rõ mục tiêu thực sự của chiến dịch, song việc tiếp cận, xác thực và giải mã lại phụ thuộc vào những nhóm chuyên gia mà mỗi bên tin tưởng, từ đó dẫn tới khả năng xuất hiện nhiều kết luận khác nhau.​

Vụ việc tại Novgorod vì thế phản ánh rõ nét xu hướng “quốc tế hóa” mọi sự kiện trên chiến trường Ukraine. Thay vì chỉ để các bên trực tiếp xung đột tranh cãi, Nga chọn chia sẻ dữ liệu với Mỹ; Mỹ lại phải cân bằng giữa thông tin từ đồng minh Ukraine và đánh giá nội bộ; trong khi Ukraine coi đây là phép thử về lòng tin của Washington dành cho Kiev sau gần ba năm hỗ trợ quân sự lẫn tài chính.​

Nếu nhìn rộng hơn, đây không phải lần đầu tiên hai bên đưa ra các cáo buộc về những đòn tập kích nhằm vào các biểu tượng quyền lực hoặc hạ tầng quan trọng ở sâu trong lãnh thổ nhau rồi tranh cãi về bằng chứng. Mỗi sự kiện như vậy đều được tận dụng để gửi thông điệp đối nội và đối ngoại: với người dân trong nước, đó là bằng chứng về “mối đe dọa hiện hữu” hoặc “khả năng phòng thủ hiệu quả”; với bên ngoài, đó là cơ sở để kêu gọi thêm viện trợ, trừng phạt hoặc nới lỏng trừng phạt.​

Trong trường hợp Novgorod, việc Nga nhấn mạnh số lượng UAV lớn, tải trọng thuốc nổ đáng kể và mục tiêu là dinh thự Tổng thống nhằm củng cố luận điểm rằng Ukraine đã vượt lằn ranh đỏ khi đánh thẳng vào “đầu não chính trị”, từ đó biện minh cho bất kỳ biện pháp trả đũa cứng rắn nào nếu xảy ra sau đó. Ngược lại, Ukraine có động cơ phủ nhận, bởi thừa nhận một chiến dịch như vậy có thể khiến nước này bị xem là bên chủ động mở rộng chiến sự theo hướng khó kiểm soát, làm phức tạp tính toán của các nhà tài trợ phương Tây.​

Trong khi công luận quốc tế chưa có cơ hội tiếp cận đầy đủ dữ liệu kỹ thuật, việc Nga bàn giao “bằng chứng” cho Mỹ vẫn là một chi tiết đáng chú ý, bởi nó biến vụ việc từ một tranh cãi song phương Nga – Ukraine thành đề tài mà Washington buộc phải xử lý ở cấp cao. Tùy cách Mỹ đánh giá và phản ứng sau khi xem xét dữ liệu, cán cân niềm tin giữa các bên có thể dịch chuyển, kéo theo hệ quả cho cả tiến trình viện trợ lẫn mọi nỗ lực ngoại giao nhằm tìm kiếm một lối thoát cho xung đột kéo dài này.​