Luật NVQS Đức từ 1/1: Thay đổi lớn trong chiến lược quốc phòng

CHLB Đức – Chính phủ Đức đã chính thức thông qua kế hoạch triển khai mô hình Wehrdienst (Nghĩa vụ quân sự/NVQS) mới, dự kiến bắt đầu từ ngày 1/1 năm tới. Đây được xem là bước ngoặt quan trọng trong nỗ lực củng cố năng lực quốc phòng và xây dựng lực lượng dự bị đủ mạnh trong bối cảnh an ninh châu Âu tiếp tục diễn biến phức tạp.

Theo luật mới, Đức sẽ khôi phục lại hoạt động thẩm định sức khỏe bắt buộc (Musterung) đối với nam giới từ năm sinh 2008 trở đi. Những người đủ 18 tuổi bắt đầu từ giữa tháng 1 sẽ nhận được bộ câu hỏi qua đường bưu điện. Nam giới bắt buộc phải trả lời, trong khi nữ giới có thể tự nguyện tham gia. Bộ câu hỏi bao gồm thông tin cá nhân, tình trạng sức khỏe và mức độ sẵn sàng phục vụ quân sự.

Việc khám tuyển toàn diện sẽ bao gồm kiểm tra thị lực, thử nước tiểu, đo chiều cao – cân nặng, đánh giá khả năng vận động và các chỉ số thể lực liên quan. Kết quả được phân loại theo nhiều mức độ từ đủ điều kiện phục vụ, đủ điều kiện với hạn chế, đến tạm thời hoặc hoàn toàn không đủ điều kiện. Quá trình này nhìn chung giống với thủ tục đang áp dụng hiện nay với các ứng viên tự nguyện nhập ngũ.

Bộ Quốc phòng cho biết mục tiêu dài hạn là xây dựng lực lượng gồm khoảng 460.000 quân nhân, bao gồm cả lực lượng dự bị. Trong thời bình, phần lớn lực lượng này không hoạt động thường xuyên, nhưng phải có khả năng huy động nhanh khi cần thiết. Đức cũng đang lên kế hoạch thành lập 24 trung tâm khám tuyển trên toàn quốc, dù địa điểm cụ thể vẫn đang được xác định. Từ năm 2027, các đợt khám tuyển toàn bộ theo từng năm sinh mới có thể được tiến hành đầy đủ sau khi hệ thống đi vào vận hành ổn định.

Đối với những người tự nguyện phục vụ, mức thù lao dự kiến khoảng 2.600 euro mỗi tháng cho thời gian tối thiểu sáu tháng. Chính phủ cũng đưa ra các ưu đãi bổ sung: những người hoàn thành ít nhất 12 tháng phục vụ sẽ được hỗ trợ tối đa 3.500 euro để lấy bằng lái xe ô tô hạng B, hoặc hỗ trợ đào tạo lái xe tải nếu có nhu cầu. Đây được xem là nỗ lực thu hút thanh niên tham gia trong bối cảnh Đức đối mặt với tình trạng thiếu hụt nhân sự trong nhiều lĩnh vực, bao gồm quân đội.

Việc lựa chọn năm sinh 2008 được giải thích là phù hợp với thời điểm luật bắt đầu có hiệu lực và không áp dụng hồi tố cho các thế hệ trước. Quyền từ chối phục vụ vì lý do lương tâm vẫn tiếp tục được đảm bảo, như trong luật hiện hành.

Sự thay đổi này phản ánh quyết tâm của Đức trong việc tái cấu trúc hệ thống an ninh, đồng thời thích ứng với môi trường địa chính trị ngày càng nhiều rủi ro. Trước đó, Wehrpflicht (nghĩa vụ quân sự bắt buộc) đã bị đình chỉ vào năm 2011.

Đối với cộng đồng người Việt tại Đức và thế hệ trẻ người Đức gốc Việt, chính sách mới có thể tạo ra những tác động nhất định. Nhiều bạn trẻ từ gia đình gốc Việt sinh năm 2008 trở về sau sẽ thuộc diện nhận câu hỏi thăm dò từ Bộ Quốc phòng. Đây cũng có thể trở thành cơ hội để họ hiểu sâu hơn về xã hội Đức, tham gia vào các chương trình quốc gia và mở rộng cơ hội nghề nghiệp trong tương lai, đặc biệt khi Bundeswehr ngày càng chú trọng lực lượng đa văn hóa.