Tổng thống Maduro hầu tòa sau 80 ngày bị giam ở nhà tù tai tiếng Mỹ

Hoa Kỳ – Sau hơn 80 ngày bị giam giữ tại một nhà tù liên bang ở New York, Tổng thống Venezuela Nicolás Maduro dự kiến ra hầu tòa ngày 26-3, trong bối cảnh ông đối mặt với hàng loạt cáo buộc hình sự nghiêm trọng tại Mỹ. Cùng bị bắt với ông còn có phu nhân Cilia Flores, cả hai bị đưa sang New York ngay sau chiến dịch không kích do Mỹ tiến hành hồi tháng 1.

Theo thông tin được CNN dẫn lại, nhà chức trách Mỹ cáo buộc ông Maduro dính líu mạng lưới buôn ma túy, rửa tiền và tham nhũng quy mô lớn, coi đây là một phần trong “nhà nước ma túy” mà Washington nhiều năm qua vẫn cáo buộc tồn tại tại Venezuela. Vợ chồng tổng thống Venezuela bác bỏ toàn bộ các cáo buộc, gọi đây là một âm mưu chính trị nhằm lật đổ chính quyền ở Caracas.

Kể từ khi bị dẫn độ sang Mỹ, ông Maduro và bà Flores bị giam giữ tại Trung tâm giam giữ liên bang Metropolitan (MDC) ở Brooklyn, New York, cơ sở vốn được coi là một trong những nhà tù tai tiếng nhất nước Mỹ. Nơi này lâu nay hứng chịu nhiều chỉ trích vì điều kiện giam giữ xuống cấp, tình trạng quá tải, an ninh lỏng lẻo và việc áp dụng chế độ biệt giam kéo dài với nhiều phạm nhân.

Từ Caracas, con trai ông Maduro là Nicolás Maduro Guerra cho biết cha mình vẫn cố gắng duy trì tinh thần lạc quan dù phải sống trong môi trường giam giữ khắc nghiệt. Ông nói tổng thống Venezuela mỗi ngày đều tranh thủ tập thể dục trong buồng giam để giữ sức khỏe, đồng thời mô tả bà Cilia Flores là người “kiên cường”, bình tĩnh trước áp lực pháp lý ngày càng lớn.

Tuy vậy, các luật sư và chuyên gia am hiểu hệ thống trại giam liên bang Mỹ nhận định điều kiện thực tế bên trong MDC có thể còn nặng nề hơn nhiều so với những gì gia đình ông Maduro chia sẻ công khai. Với tù nhân được xếp vào diện “đặc biệt nhạy cảm” như một nguyên thủ quốc gia còn đương nhiệm, nhà tù thường áp dụng biện pháp kiểm soát chặt chẽ hơn, từ sinh hoạt hằng ngày đến việc tiếp xúc với các phạm nhân khác.

Theo những mô tả về chế độ giam giữ tương tự, ông Maduro nhiều khả năng phải sống trong tình trạng gần như bị cô lập: phần lớn thời gian trong ngày bị giữ trong buồng giam, hạn chế tối đa ra sân hay sinh hoạt chung. Ông có thể chỉ được ra khỏi phòng tối đa khoảng một giờ mỗi ngày, nhận bữa ăn qua khe cửa, trò chuyện với người khác rất hạn chế và gần như không có sự tương tác xã hội bình thường.

Dù cùng bị giam trong một cơ sở, vợ chồng ông Maduro hầu như không có cơ hội gặp nhau trong suốt thời gian qua. Hệ thống nhà tù liên bang Mỹ quy định khu giam nam và nữ tách biệt, đồng thời đặt ra nhiều hạn chế với việc liên lạc giữa các bị cáo trong cùng một vụ án để tránh nguy cơ thông cung, thống nhất lời khai hay gây ảnh hưởng đến quá trình tố tụng.

Trong bối cảnh đó, phiên tòa dự kiến diễn ra tại New York được xem là bước ngoặt quan trọng đối với tương lai chính trị của ông Maduro, cũng như quan hệ vốn căng thẳng giữa Venezuela và Mỹ. Các nhà phân tích cho rằng tiến trình pháp lý nhắm vào một tổng thống đương nhiệm sẽ tạo nên tiền lệ chưa từng có tiền lệ, đồng thời có thể làm thay đổi cục diện đối nội và đối ngoại của Venezuela trong thời gian tới.

Trong khi chờ phán quyết từ tòa án Mỹ, chính quyền ở Caracas tiếp tục khẳng định ông Maduro là nạn nhân của một chiến dịch “truy bức” mang động cơ chính trị. Tại Venezuela, các cuộc mít tinh ủng hộ chính quyền và phản đối việc bắt giữ tổng thống vẫn được tổ chức, còn gia đình ông nhiều lần kêu gọi cộng đồng quốc tế lên tiếng về điều kiện giam giữ cũng như “sự bất công” mà họ cho rằng ông đang phải gánh chịu tại nhà tù liên bang Mỹ.