Người Đức tắm ít để bảo vệ da và tiết kiệm năng lượng

CHLB Đức – Tại châu Âu, thói quen vệ sinh cá nhân có sự khác biệt lớn giữa các nước, trong đó người Italy đứng đầu với hơn 95% dân số tắm mỗi ngày, tiếp theo là Bồ Đào Nha, Tây Ban Nha và Hy Lạp. Ở Đức, tỷ lệ tắm hàng ngày chỉ dưới 65%, trung bình một người trưởng thành chỉ tắm toàn thân khoảng hai lần mỗi tuần. Sự khác biệt này thường gây tranh luận trên mạng xã hội, nhưng các chuyên gia cho rằng người Đức không tắm ít vì lười mà do nhiều yếu tố đan xen từ khí hậu đến lối sống.​

Đức nằm trong vùng khí hậu ôn đới lạnh, mùa đông kéo dài, cơ thể tiết ít mồ hôi hơn so với các quốc gia Nam Âu nóng ẩm, vì vậy nhu cầu làm sạch toàn thân mỗi ngày không quá cấp thiết. Ngoài yếu tố thời tiết, thói quen tắm của người Đức còn được hậu thuẫn bởi những khuyến cáo từ giới da liễu. Theo bác sĩ Claudia Mayer, Bệnh viện Đại học Heidelberg, việc tắm quá thường xuyên với nước nóng và xà phòng mạnh sẽ làm mất lớp dầu tự nhiên, phá vỡ hệ vi sinh vật có lợi trên da, khiến da khô, ngứa và dễ kích ứng. Các bác sĩ tại đây thường khuyên chỉ nên tắm toàn thân khi thật sự cần thiết để duy trì hàng rào bảo vệ của da.​

Cuộc khủng hoảng năng lượng năm 2022 càng làm thay đổi mạnh thói quen vệ sinh của người dân. Khảo sát của YouGov cho thấy khoảng 45% người Đức chấp nhận điều chỉnh cách tắm rửa nhằm tiết kiệm năng lượng. Họ rút ngắn thời lượng tắm xuống còn 5-8 phút, ưu tiên dùng vòi sen tiết kiệm nước, tắt vòi khi xoa xà phòng để giảm lượng nước nóng tiêu thụ. Cách ứng xử này phản ánh Umweltbewusstsein – ý thức môi trường đã trở thành một phần văn hóa, khiến những điều nhỏ như thời gian đứng dưới vòi sen cũng được cân nhắc.​

Lối sống đề cao hiệu quả cũng góp phần định hình thói quen tắm ít mà vẫn sạch sẽ. Vào những ngày không tắm toàn thân, nhiều người chọn Katzenwäsche – “tắm kiểu mèo” – một cách vệ sinh cơ thể nhanh gọn bên bồn rửa. Họ dùng khăn bông nhỏ thấm nước ấm và xà phòng dịu nhẹ lau kỹ các vùng dễ tiết mồ hôi như mặt, nách, vùng kín thay vì đứng lâu dưới vòi sen. Phương pháp này giữ được cảm giác sạch sẽ, hạn chế làm khô da và đồng thời tiết kiệm đáng kể lượng nước, điện hoặc khí đốt dùng để làm nóng nước.​

Trong mắt nhiều người Đức, “tắm kiểu mèo” không phải giải pháp đối phó tạm thời mà là một lựa chọn hợp lý về mặt sức khỏe và kinh tế. Việc lau rửa có chọn lọc giúp da không bị tẩy rửa quá mức nhưng vẫn đảm bảo vệ sinh ở những vùng quan trọng. Thói quen này cũng ăn khớp với nhịp sống bận rộn: họ không phải ngày nào cũng dành nhiều phút dưới vòi sen, nhưng vẫn cảm thấy đủ sạch để đi làm, đi học hoặc tham gia các hoạt động thường nhật.​

Theo bác sĩ da liễu Rachel Nazarian, không có “chuẩn vàng” cố định cho tần suất tắm. Với điều kiện khí hậu lạnh, tắm 2-3 lần mỗi tuần được xem là hợp lý, miễn là cơ thể không quá bám bẩn hoặc có vấn đề về da. Ngược lại, với những người vận động nhiều, sống ở vùng nhiệt đới nóng ẩm hoặc nhận thấy da tích tụ nhiều tế bào chết, tắm hàng ngày vẫn cần thiết để bảo đảm sức khỏe và cảm giác dễ chịu.​

Câu chuyện người Đức tắm hai lần mỗi tuần cho thấy thói quen vệ sinh cá nhân luôn gắn với khí hậu, điều kiện sống và các ưu tiên văn hóa. Với họ, sạch sẽ không đồng nghĩa tắm càng nhiều càng tốt, mà là tìm ra tần suất phù hợp với làn da, môi trường và túi tiền. Trong bối cảnh tài nguyên và năng lượng ngày càng đắt đỏ, cách tiếp cận thực dụng nhưng có tính toán này có thể sẽ được nhiều quốc gia khác nhìn lại và tham khảo.​