Mũ đỏ trào phúng thành biểu tượng đoàn kết với Greenland

Đan Mạch – Chiếc mũ bóng chày màu đỏ được một cửa hàng thời trang nhỏ ở Copenhagen thiết kế với mục đích châm biếm đã bất ngờ trở thành biểu tượng đoàn kết của người dân Đan Mạch với Greenland trong bối cảnh căng thẳng với Mỹ leo thang.​

Thay vì khẩu hiệu “Make America Great Again” nổi tiếng gắn với các cuộc vận động tranh cử của Tổng thống Mỹ Donald Trump, những chiếc mũ này mang dòng chữ “Make America Go Away” (Làm cho nước Mỹ đi chỗ khác) và “Already Great” (Vốn đã vĩ đại), vừa mỉa mai vừa thể hiện niềm tự tin của người dân trước sức ép từ Washington.​

Theo chia sẻ của Michael, một trong các đồng sở hữu cửa hàng, lô mũ đỏ mang thông điệp châm biếm này từng rơi vào cảnh ế ẩm suốt nhiều tháng, gần như không ai đoái hoài. Chỉ đến khi tình hình Greenland trở thành tâm điểm tranh cãi quốc tế, sản phẩm tưởng như thất bại này bất ngờ “lột xác” thành món hàng được săn đón, buộc cửa hàng phải liên tục sản xuất thêm để kịp đáp ứng nhu cầu.​

Ban đầu, nhóm thiết kế chỉ làm thử khoảng 100 chiếc với tâm thế thử nghiệm, không đặt nhiều kỳ vọng về doanh số. Nhưng khi hình ảnh những chiếc mũ đỏ với khẩu hiệu mới xuất hiện trên mạng xã hội và được chia sẻ rộng rãi, làn sóng quan tâm tăng tốc theo cấp số nhân, biến ý tưởng châm biếm mang tính cá nhân thành một biểu tượng mang màu sắc chính trị – xã hội.​

Từ nền tảng đó, chủ sở hữu chính của cửa hàng, Jesper Rabe Tonnesen, quyết định tiến thêm một bước. Ông nghĩ ra khẩu hiệu mới “Nu det NUUK” để in lên mũ – một trò chơi chữ trong tiếng Đan Mạch, phát âm gần giống “Nu det nok” (Đã đủ rồi), nhưng thay “nok” bằng “Nuuk”, tên thủ phủ của Greenland.​

Theo Tonnesen, mục tiêu của ông là tìm một cách diễn đạt ngắn gọn, dễ nhớ, nhưng vẫn truyền tải được thái độ cứng rắn trước những phát ngôn ngày càng gay gắt từ phía Mỹ. Khẩu hiệu “Nu det NUUK” vì thế vừa hài hước vừa mang hàm ý cảnh báo, như một lời nhắn rằng sự kiên nhẫn của người dân đã chạm ngưỡng.​

Trong cuộc trả lời hãng tin Reuters, Tonnesen cho biết riêng đợt biểu tình diễn ra tại Copenhagen ngày 17/1, ông đã mang theo và phát miễn phí khoảng 300 chiếc mũ in khẩu hiệu “Nu det NUUK”. Nhiều người tham gia tuần hành đã đội ngay tại chỗ, biến đám đông thành một “rừng” mũ đỏ nổi bật giữa trung tâm thủ đô Đan Mạch.​

Cuối tuần vừa qua, không khí phản đối càng lan rộng khi hàng chục nghìn người cùng lúc xuống đường ở Copenhagen và Nuuk. Từ đường phố thủ đô Đan Mạch đến những tuyến phố lạnh giá ở Greenland, tiếng hô “Greenland không phải để bán” vang lên dày đặc, hướng về phía các trụ sở cơ quan đại diện ngoại giao của Mỹ.​

Trong những dòng người đó, hình ảnh thường thấy là các nhóm bạn trẻ, gia đình và cả người lớn tuổi cùng đội mũ đỏ, giơ cao biểu ngữ, vừa đi vừa hô khẩu hiệu. Không ít người coi chiếc mũ là cách thể hiện thái độ rõ ràng nhưng không cực đoan, khi kết hợp giữa sự hài hước và thông điệp chính trị.​

Nền tảng của làn sóng phẫn nộ này bắt nguồn từ những tuyên bố cứng rắn của Tổng thống Trump về vai trò chiến lược của Greenland. Ông cho rằng hòn đảo giữ vị trí sống còn đối với an ninh của Mỹ, từ vị trí địa lý cho tới trữ lượng khoáng sản, đồng thời không loại trừ khả năng sử dụng vũ lực để giành quyền kiểm soát.​

Những phát biểu đậm tính đe dọa đó khiến quan hệ giữa Mỹ và các đồng minh trong Tổ chức Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương (NATO) nhanh chóng rơi vào khủng hoảng ngoại giao. Tại Đan Mạch và Greenland, cảm giác lo ngại pha lẫn bức xúc ngày một dâng cao khi viễn cảnh sức ép quân sự bị nhắc lại nhiều lần trên các diễn đàn chính trị quốc tế.​

Trong bối cảnh đó, chiếc mũ đỏ – vốn chỉ là một vật dụng thời trang mang ý nghĩa châm biếm – lại trở thành kênh bày tỏ thái độ đơn giản mà hiệu quả. Khi đội mũ, người dân Đan Mạch và Greenland muốn gửi đến Washington thông điệp rằng chủ quyền của họ không phải là món hàng để đem ra mặc cả.​

Tonnesen cho biết bản thân cũng bất ngờ trước mức độ lan tỏa của sản phẩm. Ông kể rằng rất nhiều người tìm đến cửa hàng, không chỉ để mua mũ mà còn để trò chuyện, chia sẻ cảm xúc về việc cảm thấy bị đe dọa, bị coi thường và bị áp đặt.​

“Trong những ngày này, cảm giác chung là mọi người đã quá mệt mỏi”, ông nói, nhấn mạnh rằng sự giận dữ không xuất phát từ mong muốn đối đầu mà từ nhu cầu được lắng nghe và được tôn trọng. Việc đội mũ, xuống đường, giơ biểu ngữ là cách người dân tìm lại tiếng nói của mình trong một cuộc tranh luận mà họ cảm thấy lâu nay bị đẩy ra bên lề.​

Ở góc phố nơi cửa hàng của Tonnesen tọa lạc, những giá treo mũ đỏ được đặt sát cửa kính, luôn trong tình trạng vơi đi rồi lại đầy lên theo từng đợt sản xuất mới. Nhiều khách du lịch cũng ghé mua, coi đó là món quà lưu niệm đặc biệt ghi dấu một giai đoạn căng thẳng trong quan hệ giữa Mỹ và các nước châu Âu.​

Không chỉ là phụ kiện, chiếc mũ đỏ giờ đây còn được nhắc đến như một biểu tượng thị giác của phong trào phản đối chính sách của Mỹ đối với Greenland. Từ một ý tưởng thời trang châm biếm, nó đã trở thành điểm kết nối những người xa lạ, giúp họ nhận ra mình đang cùng đứng về một phía trong câu chuyện chủ quyền và phẩm giá quốc gia.​

Giữa những tranh luận ngoại giao ở cấp lãnh đạo, hình ảnh những chiếc mũ đỏ xuất hiện dày đặc trên đường phố Copenhagen và Nuuk mang lại một lớp ý nghĩa khác: sự đoàn kết đến từ cộng đồng, được khơi dậy không phải bởi các bài phát biểu chính trị mà bởi một vật dụng đời thường. Trong cái lạnh đầu năm ở Bắc Âu, những vành mũ đỏ rực ấy vừa sưởi ấm phần nào cái đầu, vừa thể hiện rõ ràng quan điểm của người đội: Greenland không phải là món hàng, và “đã đủ rồi” với những lời đe dọa từ bên kia Đại Tây Dương.