Đài Loan – Trong những năm gần đây, không ít lao động Việt Nam đã lựa chọn trở thành “hắc công” – làm việc chui, không giấy tờ hợp lệ – tại Đài Loan, chấp nhận sống trong nỗi sợ hãi thường trực để đổi lấy cơ hội thu nhập cao hơn cho gia đình. Họ hiểu rõ nguy cơ bị bắt, bị còng tay, bị áp giải ra sân bay trong một chuyến hồi hương bất đắc dĩ, nhưng phía sau quyết định liều lĩnh ấy là những câu chuyện gia đình, nợ nần và kỳ vọng đổi đời không dễ nói thành lời.
Trong thời gian du học tại Đài Loan, tác giả bài viết đã nhiều lần chứng kiến cảnh những người đồng hương bị cảnh sát áp giải tại sân bay Đào Viên vì lao động và cư trú bất hợp pháp, hình ảnh vừa sai luật nhưng lại gây xót xa. Một giảng viên quan tâm đến vấn đề lao động nhập cư từng đưa tác giả đi xem một bộ phim tài liệu về người Việt bỏ trốn ở Đài Loan, nơi những lời tâm sự bằng tiếng Việt của các nhân vật trên màn ảnh đã khiến người xem bật khóc. Từ đó, câu hỏi vì sao nhiều người chấp nhận đánh đổi tất cả để ở lại làm chui luôn ám ảnh người trong cuộc.
Trong một chuyến đi thực địa tới vùng nông thôn miền núi cao, nơi hẻo lánh và lạnh buốt, điều gây ngạc nhiên với tác giả không phải cảnh sắc thiên nhiên mà là âm thanh tiếng Việt vang lên khắp nơi trên các nông trang. Tại khu vực ấy, rất nhiều lao động Việt Nam đang làm thuê, phần lớn đều là người không có giấy tờ hợp lệ, đã cố ý chọn cuộc sống ngoài vòng pháp luật để tiếp tục bám trụ. Người dân địa phương thậm chí gọi khu vực này là một “làng Việt Nam” vì sự hiện diện dày đặc của cộng đồng lao động Việt.
Những cửa hàng tạp hóa nhỏ trong vùng núi này bày bán đủ loại thực phẩm quen thuộc với người Việt: mì gói, bánh tráng, cà pháo muối, trứng vịt lộn… như một góc chợ quê thu nhỏ giữa xứ người. Sự thích nghi về ẩm thực và sinh hoạt cho thấy cộng đồng “hắc công” đã dần trở thành một phần nhịp sống thường nhật, dù thân phận của họ không được pháp luật công nhận. Đằng sau vẻ tấp nập ấy là những căn phòng trọ tạm bợ, lịch làm việc dày đặc và sự dè chừng mỗi khi có tiếng xe cảnh sát đi qua.
Khi ngồi lại trò chuyện, tác giả có cơ hội bước sâu hơn vào đời sống của những lao động không giấy tờ: chứng kiến cách họ làm việc, ăn ở, chia sẻ nỗi lo về tiền nhà, tiền gửi về quê, và nỗi sợ một ngày bị kiểm tra giấy tờ bất ngờ. Nhiều người cho biết họ từng đi hợp pháp nhưng sau đó bỏ trốn khỏi chủ cũ vì lương thấp, bị bóc lột hoặc không chịu nổi điều kiện làm việc, rồi trượt dần vào thân phận “hắc công” lúc nào không hay. Từ đó, nhiều định kiến trước đây về người lao động bỏ trốn trong mắt tác giả bắt đầu thay đổi.
Không ít “hắc công” chia sẻ rằng họ chấp nhận sống chui vì mức thu nhập ở lại Đài Loan, dù bấp bênh, vẫn cao hơn nhiều lần so với công việc ở quê nhà. Một số người mang trên vai khoản nợ lớn do vay mượn chi phí xuất khẩu lao động, nên không còn đường lui ngoài việc tiếp tục ở lại làm việc bất hợp pháp để trả nợ và gửi tiền về nuôi con. Họ hiểu rằng chỉ một đợt truy quét hay một lần kiểm tra bất ngờ cũng có thể cuốn phăng mọi thứ, nhưng vẫn chọn đánh cược với số phận.
Bạn chưa nhập nội dung bình luận.
Chưa có bình luận nào.
Bình luận 0