Tên lửa siêu thanh Trung Quốc xuất hiện trong kho vũ khí ứng cử viên gia nhập EU

Đông Âu – Tối 12/3, Tổng thống Serbia Aleksandar Vucic lần đầu công khai xác nhận Belgrade đang sở hữu tên lửa hành trình tấn công mặt đất siêu thanh CM-400AKG do Trung Quốc sản xuất, sau khi loạt hình ảnh loại vũ khí này gắn trên máy bay chiến đấu MiG-29 của không quân Serbia lan truyền trên Internet. Ông Vucic nói Serbia có “những thứ không phô trương ra ngoài”, khẳng định nước này hiện nắm trong tay “số lượng đáng kể” tên lửa CM-400AKG và sẽ tiếp tục mua thêm trong thời gian tới.​

Nhà lãnh đạo Serbia từ chối tiết lộ các chi tiết kỹ thuật cũng như quy mô cụ thể của hợp đồng, song nhấn mạnh CM-400AKG là loại vũ khí “hết sức đắt đỏ” và “cực kỳ hiệu quả”. Theo đánh giá của giới chuyên gia, CM-400AKG được cho là phiên bản xuất khẩu của dòng tên lửa chống hạm YJ-12 do Trung Quốc phát triển, có khả năng đạt tốc độ tiệm cận mức siêu vượt âm, khiến việc đánh chặn trở nên đặc biệt khó khăn. Loại tên lửa này thuộc nhóm vũ khí tấn công có độ chính xác và sức răn đe cao, được thiết kế để tấn công mục tiêu mặt đất cũng như mục tiêu trên biển ở khoảng cách lớn.​

Thông tin Serbia triển khai CM-400AKG lập tức thu hút sự chú ý tại khu vực Tây Balkan và trong nội bộ châu Âu, nhất là trong bối cảnh nước này đang là ứng cử viên gia nhập Liên minh châu Âu (EU). Serbia hiện là một trong số ít quốc gia ở Tây Balkan chưa gia nhập Tổ chức Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương (NATO) và nhiều năm qua theo đuổi chính sách “trung lập quân sự”. Để củng cố năng lực phòng thủ, Belgrade đã đầu tư đáng kể cho lực lượng vũ trang, trong đó thương vụ công khai gần đây nhất là hợp đồng mua 12 máy bay chiến đấu Rafale của Pháp với tổng trị giá khoảng 2,7 tỷ Euro, tương đương 3,1 tỷ USD.​

Song song với định hướng hội nhập EU, Serbia vẫn duy trì quan hệ chặt chẽ với Nga – đối tác cung cấp vũ khí truyền thống của Belgrade trong nhiều năm. Việc kết hợp các khí tài có nguồn gốc từ cả Nga, Trung Quốc lẫn phương Tây tạo nên một bức tranh quốc phòng đa tầng, phản ánh nỗ lực của Serbia trong việc cân bằng giữa các trục ảnh hưởng lớn. Tuy nhiên, chính điều này cũng làm dấy lên lo ngại trong khu vực về khả năng chạy đua vũ trang mới, nhất là khi nhiều nước láng giềng của Serbia là thành viên NATO.​

Hình ảnh chiến đấu cơ Serbia mang theo tên lửa CM-400AKG được lan truyền đã nhanh chóng nhận được phản ứng từ các nước từng thuộc Liên bang Nam Tư cũ. Thủ tướng Croatia Andrej Plenkovic tuyên bố sẽ thông báo và trao đổi với NATO về sự xuất hiện của “một loại vũ khí hoàn toàn mới trong kho vũ khí của quân đội Serbia”, coi đây là yếu tố cần được đánh giá kỹ về tác động đối với an ninh khu vực. Croatia là thành viên NATO, vì vậy các động thái tăng cường năng lực quân sự của Serbia luôn được theo dõi sát sao.​

Trước những băn khoăn và chỉ trích tiềm ẩn, Tổng thống Vucic khẳng định Serbia duy trì quan hệ “rất tốt” với NATO và không có ý định phá vỡ trạng thái cân bằng hiện tại. Ông nhấn mạnh mọi quyết định mua sắm vũ khí, trong đó có CM-400AKG, đều nhằm mục đích bảo vệ chủ quyền và toàn vẹn lãnh thổ, chứ không phải để đe dọa bất kỳ nước láng giềng nào. Theo nhà lãnh đạo này, việc hiện đại hóa quân đội là yêu cầu khách quan trong bối cảnh môi trường an ninh khu vực và toàn cầu tiềm ẩn nhiều biến động khó lường.​

​